ANDrenthe

Natuurbeheerplan 2019



Op dit moment staat in vele ingezaaide akkerranden de boekweit volop in bloei. Inmiddels is Agrarische Natuur Drenthe (AND) bezig met komend beheerjaar. Net als in de afgelopen jaren is door AND een zienswijze ingediend op het Ontwerp Natuurbeheerplan Drenthe.

In gesprek met deelnemers, nieuw en bestaand, worden in sommige gevallen (ecologische) kansen gezien buiten de begrenzing. Daar wordt echter geen subsidie beschikbaar gesteld.

Om toch een subsidiabele vergoeding mogelijk te maken kan een zienswijze worden ingediend waarmee een oproep wordt gedaan om de begrenzing aan te passen. En met resultaat: evenals in voorgaande jaren is ook de begrenzing voor beheerjaar 2019 aangepast. Foxwolde, Eexterveen en Eeserveen zijn enkele gebieden waar de beheergrenzen zijn opgeschoven.

Gedeputeerde Staten hebben het definitieve Natuurbeheerplan Drenthe met bijbehorende stukken op 29 mei vastgesteld. Klik hier voor meer informatie.
foto kruidenrijke akkerrand Noordenveld

Plan van Aanpak Akker- en Weidevogels

In de vier kansrijke akkervogelgebieden (Broekstreek, Langelo-Zeijen, Veenkoloniën en Drentsche Aa) is dit jaar gestart met een gebiedsgerichte aanpak.

Getracht wordt een goede combinatie te maken van enthousiaste boeren en vrijwilligers met terreinbeheerders (Natuurmonumenten, Het Drentse Landschap, Staatsbosbeheer) en particuliere eigenaren (Drents Particulier Grondbezit).

Na het opstellen van een gebiedsplan per kansrijk gebied in het najaar van 2017 zijn dit voorjaar beheermaatregelen ingezet met het doel het beschikbaar stellen van voldoende, geschikte en veilige leefgebieden voor akkervogels.

Patrijzen
Voor beheerjaar 2018 is ruim 500 hectare aan agrarisch natuurbeheer gecreëerd, verdeeld over de vier gebieden. Deze hectares bieden soorten als patrijs en veldleeuwerik de mogelijkheid te broeden en in de winter foerageren in de zogenoemde wintervoedselakkers.

In het Drensche Aa-gebied is struweel aangeplant. Naast de meidoorn is dat vlier, lijsterbes en hondsroos. Deze begroeiing biedt naast voedsel ook schuilgelegenheid voor een soort als de geelgors.

Ook vinden er gesprekken plaats met terreinbeheerders als Natuurmonumenten om het beheer op elkaar af te stemmen als dit een meerwaarde biedt voor het biotoop.

Klik hier voor meer informatie over het Plan van Aanpak Akker- en Weidevogels.

Ledenraad


Agrarische Natuur Drenthe (AND) is een coöperatieve ledenorganisatie die als doel heeft haar leden te helpen met hun activiteiten op het gebied van agrarisch natuurbeheer. In onze provincie Drenthe zijn inmiddels ruim 600 bedrijven/personen lid, waarvan er 270 een beheerovereenkomst hebben. Vrijwel alle leden zijn op en rond hun bedrijven actief met de zorg voor natuur, landschap, milieu en biodiversiteit als onderdeel van natuurinclusieve landbouw.

Helaas is het Europese en provinciale geld voor agrarisch natuurbeheer beperkt en zijn de gebieden waar het beheer is toegestaan dat ook. Anders waren er veel meer beheerovereenkomsten. Dat is de grote wens van de Ledenraad van AND en zeker ook van LTO Nederland: het gaat er om zo veel mogelijk agrarische ondernemers de kans te geven in te stappen in de ontwikkeling naar natuurinclusieve landbouw.

Bestuurlijk is de Ledenraad het hoogste orgaan van de coöperatie. Afgelopen donderdag stond de jaarrekening 2017 op de agenda, en die werd na een intensieve bespreking vastgesteld. Bij de behandeling bleek dat AND bedrijfsmatig goed op koers ligt: lage overhead (ca. 16,5%), maximale benutting van het beschikbare geld (ca. € 3 mln), goede naleving van de beheerafspraken (99,8%), en een solide stabiele begroting.

In de Ledenraad werd duidelijk dat een organisatie als AND met verschillende financiële sporen (Europees-, Rijk, provinciaal, gemeentes, bedrijfsleven) uiterst scherp administratief-fiscaal moet worden aangestuurd. Zo niet, dan ga je ten onder in de jungle van de belastingdienst, met naheffingen, boetes, etc

Voor onze organisatie leidde dit 'financieel-scherp-zeilen' over het boekjaar 2017 tot een nabetaling aan de leden, én een solide financiële balans voor de toekomst. In feite mag je trots zijn op een organisatie die met zo'n lage overhead (transactiekosten) dit overheidswerk opknapt!

Nog trotser worden we met z’n allen wanneer ons beheer leidt tot een stabiele situatie voor natuur en landschap in het landelijk gebied. Het meten en zichtbaar maken daarvan is volop aan de gang en krijgt de komende tijd alle aandacht.

Henk van ’t Land,
voorzitter Agrarische Natuur Drenthe

Agrarische Natuur Drenthe tekent in op extra geld voor natuurbeheer

Agrarische Natuur Drenthe dient half juli de zogeheten gebiedsaanvraag 2019 in bij provincie Drenthe. Daarin geeft zij aan hoe zij de extra gelden wil inzetten die komend jaar in Drenthe beschikbaar zijn voor agrarisch natuurbeheer.

Begin juni hebben Gedeputeerde Staten het Natuurbeheerplan Drenthe vastgesteld waarin zij de beleidsdoelen en de subsidiemogelijkheden beschrijven voor onder andere agrarische natuur en het beheer van landschapselementen in Drenthe. Daarmee staat ook de inschrijving open waarin collectieven voor agrarisch natuurbeheer hun plannen kunnen indienen.

Vergoeding
In de gebiedsaanvraag 2019 zet AND in op een extra vergoeding van in totaal 225.000 euro voor diverse vormen van agrarisch natuurbeheer. Dit komt bovenop het bestaande budget voor agrarisch natuurbeheer van een kleine 3 miljoen euro per jaar tot en met 2021.

Nadat de gebiedsaanvraag is goedgekeurd, worden de plannen dit najaar doorgesproken met de deelnemers in het agrarisch natuurbeheer.



inzaaien akkerrand

Transactiekosten Agrarische Natuur Drenthe


Naast een doelmatiger agrarisch natuurbeheer is één van de doelstellingen in de omslag naar collectief beheer het efficiënt omgaan met de beschikbare middelen. Dat kan omdat de organisatiekosten (ook wel transactiekosten genoemd) door schaalvoordelen tot een minimum worden beperkt. De transactiekosten worden ingehouden op de bruto vergoedingen die Agrarische Natuur Drenthe van RVO.nl ontvangt.

In eerste instantie was bij de opzet van het ANLb-stelsel voor de transactiekosten uitgegaan van een inhouding van 20 procent. Bij AND is dat percentage tot en met 2017 vastgesteld op 16,67 procent. (bij enkele zeer bewerkelijke beheerpakketten zijn de transactiekosten 20 procent).

AND heeft besloten de inhouding voor transactiekosten na afloop van ieder jaar definitief vast te stellen. Bij de uitbetaling in maart zal dan het definitief vastgestelde percentage worden aangehouden.

Over het jaar 2017 is het gelukt de organisatiekosten laag te houden. Dit heeft mede te maken met bijzondere baten. Over 2017 ontvangt u daarom een nabetaling.

Op basis van de meerjarenbegroting 2018-2021 voor de eerste tranche van het ANLb zijn de transactiekosten begroot op 18,5 procent. Voor 2018 en de komende jaren wordt de uiteindelijke hoogte van de transactiekosten begroot op een percentage van maximaal 18,5 procent en minimaal 16,67 procent.


7 september workshop graslandbeheer

Het verbouwen van een voedzaam en smakelijk gewas zorgt voor een gezonde koe waar goede mest uit komt voor het bodemleven, waardoor het bodemleven kan zorgen voor een gezonde bodem welke weer een optimaal gewas kan laten groeien. Zo is de kringloop rond.

Als we kijken wat hierdoor wordt beïnvloed dan kunnen we niet zonder koolstofvastlegging, droogteresistentie, diversiteit in bodemleven, mineralenbenutting, drinkwaterkwaliteit, vermindering van schadelijke emissies, hoogwaardige gezonde diervoeding, antibioticavrij kunnen boeren, gezonde levensmiddelen produceren, bijen, vlinders, insecten, (weide)vogels, kostprijs. Daarbij versterken deze factoren elkaar helemaal als het management op het boerenbedrijf als kringloop wordt gestuurd.

Voor welke grassen, klavers en kruiden kies je dan en waarom? Hoe breng je ze in de percelen en hoe blijven ze in de percelen? Op 7 september 2018 geeft Peter Takens van Takens Kringlooplandbouw Advies antwoord op deze vragen en gaan we samen in het veld bekijken hoe deze bedrijfsvoering in de praktijk uitpakt.

Tijdstip: 13:00 uur
Locatie: Café Ensing, Hoofdstraat 52 in Peize
Aanmelding: bij Janneke Vedder van Agrarische Natuur Drenthe: j.vedder@andrenthe.nl of tel: 06-40625315

Beheermonitoring leefgebied Open akkerland


Monitoring is noodzakelijk om te toetsen of de met de overheid afgesproken natuurdoelen worden gehaald of dat de uitvoering moet worden bijgesteld.

De provincies zijn verantwoordelijk voor de beleidsmonitoring. Op landelijk en provinciaal niveau wordt met de beleidsmonitoring de ecologische effectiviteit van het agrarisch natuurbeheer gemeten.

De collectieven zijn verantwoordelijk voor de beheermonitoring. Beheermonitoring is bedoeld om meer inzicht te krijgen in de effecten van het beheer en de situering ervan. Op onderstaande vragen wordt geprobeerd een antwoord te krijgen:
  • Welke vogelsoorten voorkomen in welke aantallen op of in de directe omgeving van de specifieke beheereenheid binnen een werkgebied;
  • Of een specifieke beheereenheid wordt gebruikt door relevante doelsoorten in vergelijking met andere beheereenheden of met referentiegebieden;
  • Wat het effect is van het gevoerde beheer (maaien) op het gebruik van de specifieke beheereenheid door de relevante soorten.
Voor het leefgebied Open Akkerland is dit voorjaar een start gemaakt met de beheermonitoring (in totaal voor een periode van 3 jaar). Het collectief laat deze beheermonitoring uitvoeren door experts. Zij hebben dit voorjaar tijdens het broedseizoen in en rondom de beheereenheden de aanwezige vogels gemonitord.

Het collectief verwacht dit najaar de eerste resultaten van de beheermonitoring.
beheermonitoring open akkerland

Aan het woord: Uko Meijer van stichting KP Boon

‘Landbouw moet naadloos overgaan in natuur’

De stichting KP Boon beheert de Boonspolder tussen Annen en Spijkerboor. Zij wil het gebied zo veel mogelijk natuurinclusief maken. De nu nog scherpe scheiding tussen landbouw en natuur moet er zo veel mogelijk vervagen.

Het is een bijzonder gebied. De ruim 100 hectare voormalige veengrond die eind 19-de eeuw door fabrikant P. Boon uit Hoogezand voor de landbouw werd ontgonnen is nooit heringericht. Ondanks dat men tegewoordig de kavels liefst zo groot mogelijk wil houden, zijn de oude grenzen van de kleine historische percelen na ruim 120 jaar nog goed zichtbaar in het landschap

Uko Meijer (37) , een familielid van grondlegger Boon, is een van de drijvende krachten achter het omvormingsproject. ‘We willen de historie terugbrengen. Dat doen we onder andere door meer variatie te creëren. Zo wordt het een aantrekkelijk gebied voor veel planten en diersoorten. Zo planten we nu hier en daar meidoorn aan als winterdekking. Ook willen we de oude waterlopen in ere herstellen.’

Vorig jaar is de stichting met de aanpassingen begonnen, vertelt Meijer. Van de 102 hectare werd 15 hectare weidevogelgebied. De weilanden worden extensief begraasd door Groninger Blaarkoppen en pas na 1 juli gemaaid. Op een aantal percelen is een speciaal gruttomengsel ingezaaid.

Winterdekking

Elders moet akkerrandenmengsel zorgen voor voldoende voedsel en winterdekking voor de patrijs, een doelsoort. ‘We hebben nu drie broedparen, maar dat kunnen er makkelijk meer worden. We mikken op een stabiele populatie van vijftien broedparen’, vertelt Meijer.

Naast dat de natuur in de Boonspolder een nieuwe kans krijgt, wordt ook de landbouw er in ere gehouden. Een akkerbouwbedrijf gebruikt ongeveer 70 hectare voor de teelt van aardappelen en vezelhennep. ‘Mais willen we er niet, vezelhennep groeit bijna vanzelf en hoef je niet te bespuiten.’

Dit deel van het Hunzedal leent zich volgens Meijer prima voor natuurinclusieve landbouw. ‘De minder rendabele stukken langs de Hunze kunnen moeras worden. De hogere gronden houden we voor het vee en de akkerbouw. Zo kunnen natuur en landbouw samen gaan.‘

Resultaten

De eerste resultaten zijn al waar te nemen. Op een bloemrijke akker gonst het van de insecten en vlinders. Ook het aantal vogels lijkt toegenomen. Kievit, wulp, geelgors, grutto en watersnip worden waargenomen, evenals een flink aantal roofvogels en hazen. Meijer: ‘Ik kom er al twintig jaar. We willen dit niet verloren laten gaan, het gebied wordt er alleen maar mooier op.’


meijer03

Coördinator Jaap van Gorkum stopt bij AND


Na deze zomer stopt Jaap van Gorkum als gebiedscoördinator weidevogels bij Agrarische Natuur Drenthe. Vanaf de start van het stelsel ANLb in 2016 werd Jaap door AND ingehuurd van Landschapsbeheer Drenthe (LBD). Jaap is al vele jaren op meerdere fronten actief voor weidevogels. Vanuit LBD is en blijft hij betrokken bij de vrijwilligers-groepen en vervult hij de rol van maatregelenmakelaar. In de piekende periodes blijken deze werkzaamheden moeilijk te combineren met de gebiedscoördinatie ANLb.

facebook twitter